Thức khuya, bỏ bữa, ngồi hàng giờ trước màn hình và tập thể dục khi có thời gian rảnh đang trở thành nhịp sinh hoạt quen thuộc của không ít người trẻ. Những thói quen này có thể chưa gây ra vấn đề rõ rệt ngay lập tức, nhưng nếu kéo dài, chúng có nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe thể chất lẫn tinh thần. Khi sự bận rộn trở thành lý do để trì hoãn việc chăm sóc bản thân, người trẻ có thể đang đánh đổi nhiều hơn những gì họ nghĩ.
Khi sức khỏe bị xếp sau công việc
Lịch học dày đặc và áp lực công việc khiến nhiều người trẻ ưu tiên sự tiện lợi trong ăn uống. Bữa ăn nhanh, đồ ăn chế biến sẵn hay nước ngọt thường được lựa chọn vì tiết kiệm thời gian, trong khi việc bổ sung rau xanh và duy trì chế độ ăn cân đối chưa được chú trọng đúng mức.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), một chế độ ăn lành mạnh cần bảo đảm sự đa dạng, cân bằng và phù hợp với nhu cầu cơ thể, đồng thời hạn chế đường tự do, muối và chất béo không lành mạnh. Điều này không đồng nghĩa với việc phải mua thực phẩm đắt tiền hay chạy theo những thực đơn đang thịnh hành. Những thực phẩm quen thuộc như trứng, cá, đậu phụ và rau theo mùa vẫn có thể góp phần tạo nên bữa ăn đầy đủ hơn.
Thay vì đặt ra chế độ ăn quá khắt khe, người trẻ có thể bắt đầu bằng những điều chỉnh đơn giản: hạn chế bỏ bữa, bổ sung rau vào bữa ăn và giảm dần việc sử dụng nước ngọt. Với người tập gym, ăn uống hợp lý cũng quan trọng không kém việc duy trì cường độ tập luyện.
Lười vận động - Thói quen dễ bị bỏ qua
Việc dành phần lớn thời gian cho học tập, công việc và các thiết bị điện tử khiến nhiều người trẻ ít có cơ hội vận động trong ngày. Dù nhận thức được lợi ích của việc tập thể dục, không ít người vẫn trì hoãn vì bận rộn hoặc cho rằng phải đến phòng gym, tập luyện bài bản mới mang lại hiệu quả.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), người trưởng thành nên duy trì 150–300 phút hoạt động thể chất cường độ vừa mỗi tuần. Thực tế, việc rèn luyện không nhất thiết phải bắt đầu bằng những buổi tập kéo dài. Đi bộ, đạp xe, chơi cầu lông hay tham gia các môn thể thao cùng bạn bè đều có thể giúp người trẻ tăng cường vận động và tạo thói quen hoạt động thường xuyên.
Trường Đại học Thăng Long tạo sân chơi Pickleball lành mạnh cho giáo viên và sinh viên
Tại các trường đại học, những không gian thể thao cũng góp phần khuyến khích sinh viên vận động sau giờ học. Việc Trường Đại học Thăng Long đưa sân Pickleball vào hoạt động là một ví dụ về việc mở rộng cơ hội rèn luyện thể chất trong môi trường học đường. Tuy nhiên, cơ sở vật chất chỉ là điều kiện hỗ trợ; để cải thiện sức khỏe, mỗi người vẫn cần chủ động dành thời gian vận động và lựa chọn hình thức phù hợp với lịch sinh hoạt của mình.
Giấc ngủ quan trọng như thế nào?
Một chế độ ăn cân đối và việc tập luyện thường xuyên sẽ khó phát huy hiệu quả nếu người trẻ liên tục thiếu ngủ hoặc không có thời gian nghỉ ngơi. Việc thức khuya để hoàn thành bài tập, làm thêm hay sử dụng điện thoại có thể khiến thời gian ngủ bị thu hẹp. Theo GS.TS Dương Quý Sỹ, Chủ tịch Hội Y học giấc ngủ Việt Nam, khuyến cáo trẻ em cần ngủ khoảng 9-10 giờ mỗi ngày; người trưởng thành nên ngủ ít nhất 6-7 giờ, còn người cao tuổi ngủ tối thiểu 6 giờ để đảm bảo sức khỏe.
Giấc ngủ đủ và chất lượng không chỉ giúp cơ thể phục hồi sau ngày dài mà còn hỗ trợ khả năng tập trung, ghi nhớ và nâng cao hiệu suất học tập, làm việc.
GS.TS Dương Quý Sỹ, Chủ tịch Hội Y học giấc ngủ Việt Nam - Ảnh: D.LIỄU
"Chăm sóc sức khỏe giấc ngủ hoàn toàn có thể trở thành một trong những giải pháp góp phần nâng cao tầm vóc người Việt, bởi hormone tăng trưởng được tiết ra chủ yếu trong giấc ngủ sâu của trẻ" Ông Sỹ cho biết
Xây dựng lối sống lành mạnh không đòi hỏi người trẻ phải thay đổi mọi thứ cùng lúc. Có thể bắt đầu bằng một bữa ăn đầy đủ hơn, một khoảng thời gian đi bộ mỗi ngày hoặc việc điều chỉnh giờ ngủ hợp lý. Những thay đổi nhỏ, nếu được duy trì lâu dài, sẽ thiết thực hơn một kế hoạch hoàn hảo nhưng nhanh chóng bị bỏ dở.
Sức khỏe không nên chỉ được quan tâm khi cơ thể xuất hiện dấu hiệu bất thường. Giữa nhịp sống bận rộn, biết dành thời gian chăm sóc bản thân cũng là cách để người trẻ duy trì năng lượng và chủ động hơn với cuộc sống của mình.